طراحی سایت
تاريخ انتشار: 21 اسفند 1392 - 09:31

حماسه حق پرست: موسیقی بوشهر؛ خود به تنهایی پنجره ای رو به دریای فرهنگ و هنر است تا با تابیدن نور ونوا دیرینگی یک تاریخ را فریاد زند! چه، بوشهر، شهر موسیقی است... 


حماسه ی حق پرست

 

پیش درآمد:

وقتی در آمایش سرزمینی ِ جغرافیایی چون بوشهر، به فصل فرهنگ و هنر می رسیم و از دریچه یِ آن چه فرهنگ و هنر نامیده می شود، نشانه ها ، قابلیت ها و شاخص های توسعه ی استان و نیز راهبردها و راهکارهای ممکن فرهنگی موجود و ممکن، را در بازه ی زمانی منطبق با طرح آمایش سرزمین – بوشهر- بررسی می کنیم، بی تردید پی خواهیم برد که نقش برجسته ی فرهنگ و هنر در استان بوشهر ، می تواند پا به پای بروز و نمود جهان سخت افزاری میادین انرژی- صنعت نفت و گاز- سهم به سزا و درخوری را به خود تخصیص داده و در حوزه ی نرم افزار که همانا  فکر و فرهنگ است مطرح گردد تا از این رهگذر ، توانمندی های کمتر دیده و رصد شده ی استان بوشهر،آشکار و هویدا شود.
نگارنده بر این باور است همان گونه که توسعه ی میادین گاز و نفت در این صفحه ی جنوبی بر اقتصاد کلان و ملی ایران زمین سرچشمه ی ارزش افزوده و رشد درآمدی کشور بوده است با درک و توسعه ی مفهوم میادین فرهنگی و هنری که فاز مطالعاتی آن بر بستر اجتماعی قابل دسترس از شمال و جنوب ،غرب و شرق استان عزیزمان بوشهر استوار گشته است، قطعا می توان توسعه ی پایداری را در این وادی بنیان نهاد و از پتانسیل و ظرفیت های فکری- فرهنگی- قومی و آیینی و در نوع خود بی نظیر این استان زاویه ی نگاه و نگره ی آمایش سرزمین را در خصوص فرهنگ و هنر استان بوشهر تغییر داد و سهم القدر بیشتر و بهتری را با توجه به ریشه های فرهنگی و پیشینه ی هنری در این سامان؛ منظور نمود. پرواضح است که بسط و گسترش هر میدان فرهنگی در این جغرافیای جنوبی با توجه به پویایی و دینامیسم نهفته در پیکره ی فرهنگ و هنر استان و رویکرد تاثیر گذار مقوله های فرهنگ در حوزه های گوناگون اجتماعی و اقتصادی می تواند بوشهر را بر بلندای تاریخ راستین خود منطبق سازد!
تاریخی که در واخوانی ها و جستارهای پیاپی آن ، نشانه ها و نمایه های تازه ای که دال بر قدمت و گواه بر دیرینگی حیات فرهنگی بوشهر است، را پیش روی پژوهشگران و دوستداران فرهنگ و هنر،می گذارد و این همه را نمی توان نادیده انگاشت و پنداشت!
نگه گوشه ای به توسعه ی جدی میادین فرهنگی به کشورهای در حال رشد و توسعه نظیر ترکیه یا آسیای جنوب شرقی گویای همین نکته است که نهادهای فرهنگی و هنری و هر آن چه به عنوان داشته های فرهنگی و هنری شان محسوب می گردد، می توانند کاستی های انکارناپذیر جغرافیایی و در پی آن اقتصادی یک کشور را تا حد چشمگیری پوشش دهند و این که مثلا با اجرای موسیقی بومی یک قوم و قبیله حتا، که در برگیرنده ی و درآورنده ی آیین های زیستی مردمان آن سرزمین نیز هست،می توان به اهداف کمی و اقتصادی مورد نظر و پیش بینی شده نیز دررسید!
بوشهر؛ با دارا بودن از یک پیوند و پیکره و مجموعه ی گسترده ی موسیقایی که در میان موسیقی منطقه ای ایران زمین از نشانه های زیبا شناختی منحصربه فردی در متن و شیوه های اجرایی برخوردار است،جای جدیت و درک بیشتری را برای نمود و نمایاندن این هنر؛ می گشاید!
موسیقی بوشهر، از آن رو منحصر به فرد است که گوشه گوشه ی آن با جاری زندگی مردمانش گره خورده است! بی اغراق باید گفت که اکثریت اهل بوشهرخواسته و ناخواسته باریتم و ملودی که دو مولفه و پارامتر تشکیل دهنده ی موسیقی می باشند، آشنایی ِ ذاتی و فطری در یک اجرای مجلسی دارند. مردم بوشهر؛خواه ناخواه با یکی از تکنیک های نوازندگی ریتم و وزن شناسی ،آشنایند... باری، ضدضرب هایی که به جا و در شوری جانانه؛ ریتم متداول دمام را می شکنند و تبلور زیباشناختی ضدضرب ها در طنین غمبرها دوچندان می شود.
بوشهری ها؛ خواسته و ناخواسته مرکب خوانی را درآوازهای شروه به اجرا درمی آورند وقتی از مثنوی افشاری در مقدمه و درآمد شروه ها بهره می برند و بعد به دشتی و عشاق و می روند و گاه شور و نوا هم می خوانند.
به جرات می توان گفت که در هیچ کجای این مرز وبوم پهناور خیام خوانی به فرم و شیوه ی اجرایی مرسوم در بوشهر، شنیده نمی شود.به راستی کدام موسیقی دان ردیف شناس، خیام را در گوشه ی عراق در آواز افشاری مناسب دانسته است تا با زیباترین حالات گردش ملودیک،تلفیق شعر- رباعیات- و موسیقی، خیام خوانی گل سرسبد موسیقی مجلسی بوشهر شود؟!
به راستی کدام استاد یا مدرس ریتم و یا کدام دکترای زیبا شناسی هنر،ریزِ دست ها را در ترجیع بند خیام خوانی،زیباترین دانسته بود تا با آموزش آن، دست افشانی مجلس نشینان را تدریس و تفهیم نموده باشد؟!
نظام موسیقی مذهبی بوشهر را اما کدام اساتید موسیقی ساخته  و پرداخته اند؟! و مگر غیر از این است که به زعم هر رهگذر آشنا و ناآشنای هنر موسیقی،نمی توان اجرای موسیقی مذهبی بوشهر را هرگز از یاد برد؟!آوازهای این فرم موسیقی از ابتدا تا انتها از آغاز  تا پایان ،همه و همه نظام موسیقی بوشهر به شکل اعجازانگیزی تعریف و تبیین شده اند.
بخشویِ موسیقیِ بوشهر را کدام دانشکده ی موسیقی یا اساتید مسلم آواز تعلیم داده اند تا گلبانگ سربلندی موسیقی این سامان را رقم زند و پهندشت سینه های گشاده در این فرم موسیقایی دیگر هرگز ابهت و فخامت نوحه های برآمده از حنجره ی بی بدیل بخشو را نشنوند!
کافی است تا به ذکرخوانی ها و پامنبری گوش فرا دهید تا سختی  و تنوع کار را در این گونه ی آوازی –متریک- دریابید.
راستی را کدام هنرآموز،واحد را در اوج و متن سینه زنی جای داده تا با درنگی زیباشناسانه  و به هنگام،یکنواختی اجرا شکسته  و سنگین شود!آوازها و نغمات دریایی را اما چه کسی آموزش داده است جز آن که باید گفت سینه های ِ گشاده ی ِچون دریای دریانوردان بوده است که بدین نغمات خوش رسیده اند و شورآفرین شده اند تا کارآواهای موسیقی بوشهر،نِیمه نام گیرند و در رپرتوار موسیقی بوشهر جای خوش کنند.
لالایی ها را کدام استاد آواز به مادران و زنان بوشهری آموخته است تا با تحریرها و ادوات آوازی برآمده از قلوبشان تاثیرگذارترین دلمویه ها را به آوازی دلنشین پیوند زنند و بانگ رود رود رادر جسم و جان شنونده جاری سازند؟!
یزله های شورانگیز و طربناک موسیقی بوشهر چگونه در رگ و پی بوشهری هاریشه دوانیده تا بداهه پردازی دست ها و ضرباهنگ پایکوبِ هلهله ها جان بگیرد و زیباترین شکل موسیقی توده ی مردم خلق الساعه  دیده و شنیده شود! موسیقی در بوشهر آن چنان در تار و پود زندگی مردم تنیده و بافته شده است که گویی از لحظه ی حیات تا واپسین درودها و بدرودهای زندگی در آرامگاهی غریب حتا،موسیقی است،ساز است و آواز است و آوا که درون مایه های غالب فرهنگی این سامان را آفرینشگر است.
هم از این روست که می توان گفت توسعه ی میدان فرهنگ موسیقی در بوشهر، جای درنگ، اندیشه و پایش و آمایش فراوان دارد. موسیقی بوشهر؛ خود به تنهایی پنجره ای رو به دریای فرهنگ و هنر است تا با تابیدن نور ونوا دیرینگی یک تاریخ را فریاد زند!چه، بوشهر، شهر موسیقی است...بوشهر ، شهر شوق و شورانگیزترین موسیقی ایران زمین است...که بوشهر،مقام موسیقایی خود را جام جهان نمای گیتی بازتابانیده است ودر سازها و آوازهایش یزله گر می شودکه چلچل بادشمال است و سوغات دلدار...!


نظرات کاربران
سمیرا بيش از 8 سال قبل گفت:
مقاله خوبی بود واقعا بوشهر شهر موسیقی و شادی ها ست
مهرداد بيش از 8 سال قبل گفت:
واقعا شهر بوشهر هم در جشن ها شادترین جشن ها و در عزاداری ها حزین ترین عزاداری ها زبانزد عام و خاص است.
علی مطهری بيش از 8 سال قبل گفت:
درود بر دوست خوبم مهندس حق پرست واحسنت بر قلم شیوا وشورانگیز ایشون.
م .مومنی بيش از 8 سال قبل گفت:
سلام
عالی بود
م بيش از 8 سال قبل گفت:
باسلام خدمت شما
بسیار عالی بود

امیری بيش از 8 سال قبل گفت:
درود بر اقایان حماسه و حسام حق پرست. این دو برادر را باید استوانه های موسیقی در نشریات محلی بوشهر دانست که سالهای سال است دارند دلسوزانه و مسئولانه برای موسیقی در نسیم جنوب قلم می زنند. قلمتان همیشه پاینده باد.
قاسم بيش از 8 سال قبل گفت:
با خواندن مقالات حسام و حماسه حق پرست صدای موسیقی را می شنوم. به نکات جالبی اشاره نموده بودید که جای پژوهش زیادی دارد. از اینکه برای موسیقی می نویسید و دغدغه هنر دارید متشکریم.
زهره بيش از 8 سال قبل گفت:
این نوشته می تواند دستمایه یک فیلم مستند خوب درباره موسیقی در بوشهر باشد. امیدوارم کارگردانی پیدا شود که بتواند با الهام از این مقاله فیلمی هنری درباره موسیقی بئوشهر بسازد
محمد رضا بيش از 8 سال قبل گفت:
میتواند جشنواره موسیقی محلی بوشهر را راه انداخت و در آن به همه این مواردی که در مقاله اشاره شده پرداخت. موسیقی در بوشهر تنها نی انبان نیست و باید نگاهی کلی تر به آن انداخت
مسعود دهقان بيش از 8 سال قبل گفت:
درود بر ذهن زيبا و قلم و گویش رساي حماسه
بسیار زیبا و عمیق و تاثيرگذار بود
حتي براي كساني كه سررشته اي از موسيقي ندارند
پیروز باشی و باقی
مصطفي بردستاني بيش از 8 سال قبل گفت:
حماسه هروقت مينويسي حماسه اي مينويسي احسنت
ارسال نظر

نام:

ايميل:

وب سايت:

نظر شما:

آخرین اخبار

پربیننده ترین